#کلمات و #لغات #نجف_آبادی (12)

پژوهشی نو در معنی:

▫️بوسورِه 👥 خارسو▫️

🔸در نجف آباد و خیلی از نقاط استان اصفهان:
▪️بوسوره= پدرزن و پدر شوهر
▪️خارسو= مادرزن و مادر شوهر

🔹همیشه ریشه یابی این دو کلمه برای من سوال بود. چیزی که در بین مردم رواج دارد، "خارسو" را به معنی "خارِ چشم" ترجمه می کنند. به همین خاطر نیز بسیاری از مادرزن یا مادرشوهرها از این لفظ متنفر هستند.
🔹در معنی "بوسوره" هم، فکر می کردم ریشه اش "بابای صوری" بوده و به مرور به "بوآ صوری" و "بوسوره" تبدیل شده است. در جایی هم نوشته بود:
▪️باخاسوره ، بوسوره( bouwsure) : پدر زن یا پدر شوهراست. باخاسوره تحریف بابا خواهر شوهر بوده و بوسوره بابای شویه (شوهر) بوده است.
🔹در مکانهای دیگر استان نیز لفظ "باخسوره" استفاده می شود.
💭 چیزی که مرا وادار به دانستن ریشه حقیقی نمود این بود که در لری به بوسوره و خارسو هر دو "هسیره" یا "خِسوره" گویند و تفکیک مذکر و مونث ندارند.
👌آنچه یافتم این بود که این کلمه ریشه ای در زبان اوستایی دارد و تمام تعابیر ذکر شده زیر سوال رفت.
💎 در اوستایی خَواسورَه xvasura به معنی پدر همسر یا مادر همسر است.
❌پس تمام معانی ذکر شده در قبل اشتباه می شود.
❓ اما یک نکته باقی می ماند. چرا در زبانهای اوستایی، کردی و لری برای دو جنس مرد و زن یک لفظ استفاده می شود اما در نجف آباد و اطراف، مونث و مذکر دارد؟
🌀 چیزی که به ذهن من رسید این بود که احتمالا این مردمان با استفاده از ذوق خود و با ترکیب آن با خواهر و برادر واژه های خارسو (خوارسو) و بوسوره را به وجود آورده اند.

::ح::ر::نجف آبادی::

جعده تو را می خواند .... اوشناری 👇👇
@nejebbad


 

برخی از منابع برای مطالعه بیشتر:

1⃣باخاسوره ، بوسوره( bouwsure) : پدر زن یا پدر شوهر باخاسوره تحریف بابا خواهر شوهر بوده و بوسوره بابای شویه (شوهر) بوده است
http://eshterakatezabanha.persianblog.ir/post/6/

2⃣لغت‌نامه دهخدا
خارسو. (اِ مرکب ) مادرزن . (فرهنگ نظام ). خواهرشوهر. این لغت را فرهنگ نظام از تکلم اصفهانیان ضبط کرده است ولی در لهجه ٔ تهرانیان همان خواهر است.

3⃣ ...خارسو بشین رو فشفشه بذار عروس خوشش باشه.در اصفهان به مادر شوهر و مادر زن خارسو (خاری در رچشم)گفته میشود و به پدر شوهر و پدر زن بوسوره (بابای سوری)
http://sdra0612.blogfa.com/?p=6

4⃣ در فرهنگ لغت ، كلمه اي وجود دارد كه اين گونه نوشته مي شود " خسر " و آوا نويسي آن اين گونه است : " Xosor" تلفظ هاي ديگر آن نيز "خسور ، خسوره " است . و معني آن را نيز چنين نوشته اند :

1- پدر زن 2- پدرشوهر 3- مادرزن 4- مادر شوهر . (فرهنگ معين ج 1 ص 1420 )

5⃣ در ديار ما اين واژه "خاسرو " و " خارسو " تلفظ مي شود و از آن مطلقا براي ناميدن مادر شوهر يا مادرزن استفاده مي شود و معنيي جهت افاده ي جنس نر از آن نمي شود .
حال اگر تلفظ اول را در نظر بگيريم وآن را عربي و از ريشه ي ( خ ، س ، ر ) و اشتقاق يافته از واژه ي "خسران " فرض كنيم مادرزن كسي است كه وجودش مايه ي خسران و زيان است . و اگر واژه ي دوم را اصل قرار دهيم مادر زن ، خاري است كه در چشم آدم فرو مي رود و سو و نور چشم را از انسان مي گيرد وانسان راكورمي كند و زندگي را بر انسان تلخ و ناگوار مي سازد .
http://shabestanekhiyal.blogfa.com/post

6⃣ هوسیره husira تلفظ خوسوره از واژه اوستایی xvasura به معنی پدر زن یا مادر زن است /
http://www.neginzagros.com/News/Details

7⃣کردی
خه سوره : مادرزن و پدر زن و پدر شوهر و مادر شوهر و برادر زن
index.php/topic,257.0/wap2.html?PHPSESSID=mjrraeol8l27a792l1npaackk0
8⃣خسوره
خسوره در دیگر زبان‌های هندواروپایی چنین است: اوستایی: -xvasura، سانسکریت: -śvaśura، یونانی: hekura، لاتین: socrus، و ارمنی: skesur.

http://aryaadib.blogfa.com/cat-16.aspx


 

+ نوشته شده در چهارشنبه دهم خرداد ۱۳۹۶ساعت 18:52 توسط بچه جوق خارون |